Forumuz.Net sitesine hoş geldiniz.
1 den 3´e kadar. Toplam 3 Sayfa bulundu
  1. #1
    "Bir Şiir Gibi"

    Üyelik tarihi
    Sep 2010
    Tecrübe Puanı
    706574
    Mesajlar
    10,941

    Standart Bası Yaraları ve Hemşirelik Bakımı

    Bası Yaraları ve Hemşirelik Bakımı

    BASI YARALARI SINIFLANDIRILMASI
    Tablo 1:
    Evre I Cilt intakt ancak inflamasyon mevcut
    Evre II Dermise kadar uzanan ülserasyon mevcut ± enfeksiyon
    Evre III Kasa kadar uzanan subkutan ülserasyon mevcut ± enfeksiyon
    Evre IV Eklem bursa ve diğer vücut boşluklarına (rektum vagina mesane vb.)yayılım ± enfeksiyon
    Evre V Tünelleşme mevcuttur.

    Eskar varlığında doğru evrelendirme ancak eskarın uzaklaştırılmasından sonra yapılabilir(23).
    EVRE I: Ciltte bütünlük bozulmamıştır kızarıklık aşamasındadır. Kızarıklık basınç kalktıktan sonrada 30 dakikadan fazla kalır ciltte ısrarlı renk bozukluğu vardır. (İnflamasyon)
    EVRE II:Bu aşama da epidermis dermis veya ikisini de kapsayacak şekilde kısmi cilt kaybı vardır.Ülser yüzeyseldir ve klinik olarak abrazyon kabarcık ve derin olmayan krater gibidir.
    EVRE III:Cildin tüm katmanlarında tam kayıp vardır dokularda şiddetli yıkım vardır adale kemik tendon ve eklem kapsülleri zarar görmüştür. Derin bir krater görünümündedir.Bu aşamada nekrotik dokular sinus tract oluşumu eksuda ve enfeksiyon vardır.Yara yatağı genellikle ağrısızdır.
    EVRE IV: Cildin tüm katmanlarında tam kayıp vardırdokularda şiddetli yıkım adale kemik tendon ve eklem kapsülleri zarar görmüştür.Derin bir krater görünümündedir.Bu aşamada nekrotik dokulareksuda ve enfeksiyon vardır.Yara yatağı genellikle ağrısızdır.
    EVRE IV:Tünelleşmiş Evre IV bası ülseri mevcuttur(3).
    Riskli hastaların kişiye özel tedavi planlarının(koruyucu tedbirler dahil) 24 saat içinde yapılması gerekir;Çünkübası ülserlerinin çoğu 24-48 saat içinde gelişmektedir(3).


    Bası ülserinin değerlendirmesinde:
    a-Yeriderinliği b-Ebatı c-Evresi d-Durumu e-Kokusu f-Eksudanın miktar ve tipi g-Civardaki dokuları değerlendirmek gerekir(3).
    Bası yarasının en ucuz ve kolay tedavi şekli "bası yarasını önlemek" dir. Etkin önleme programının gerekli elemanları:
    1. Uygun bir tıbbi bakım
    2. İyi bir hemşirelik bakımı
    3. Eğitim
    4. Hasta uyumunun artırılması
    5. Bası azaltan araçların sağlanması
    6. Uygun destek yüzeyleri üzerinde dikkatli pozisyon verme (56).

    1.UYGUN TIBBİ BAKIM
    • Malnutrisyonun önlenmesi
    • Anemi tedavisi
    • Spastisite tedavisi(Döndürme-çevirme)
    • Ödem
    • Psikolojik sorunlar (5).

    2.HEMŞİRELİK BAKIMI VE EĞİTİM
    Bası yaralarının gerek önlenmesinde gerekse tedavisinde temel ilke ağırlık taşıyan bölgelerin uğradığı basıncı en aza indirmek ve uzun süreli basıdan kaçınmaktır. Bunun için ;
    1. Basınç bölgelerinin tanılanması
    2. Norton skalasının uygulanması (Tablo 2)
    3. Riskli hastaların belirlenmesi
    4. Cilt bakımının sağlanması
    5. Hastaya uygun pozisyon verilmesi
    6. Hava dolaşımlı yatakların kullanılması
    7. Beslenmenin düzenlenmesi
    8. Hasta ve hasta yakınlarının bilgilendirilmesi
    9. Kayıt tutulması (7).

    2.1. Basınç bölgelerinin tanılanması
    Basıya uğrayan her yerde gelişebilmekle birliktebası yaralarının en sık gözlendiği bölgeler sakrum topuklar iskium ve trokanterlerdir. Daha az sıklıkla dirsekler skapulanın üzeri oksipital bölge omuzlar ve dizlerde de gözlenebilir.1994 yılında 6047 bası yaralı hastanın değerlendirilmesi sonucunda bası yarası açılma sıklığı sakrum üzerinde %36 topuklarda %30 iskium üzerinde %6 trokanterler üzerinde °%6 olarak belirlenmiştir.
    2.2. Norton skalasının uygulanması
    Tablo 2:Bası Yarası Riskini Ölçme: Norton Skalası(8).

    *Norton skalasında 12 den düşük puan alanlar risk altında kabul edilir.
    2.3.Riskli hastaların belirlenmesi
    Bası yaralarının yerleri hastalığın aşamasına felcin tipine ve hastanın pozisyonuna göre değişir.
    Yatağa bağımlı bir hastada pencerenin yada televizyonun konumu bile yaraların gelişme yerlerini etkileyebilmektedir(2).
    Omurilik yaralanmasının tipi de bası yaralarının gelişiminde önemlidir. Tam kesi olan hastalarda rehabilitasyona erken başlanarak bası yarası gelişimine karşı önlem alınabilirken kısmi kesilerde yada omurilik bütünlüğünün korunduğu yaralanmalarda hasta immobilize edildiğinden yara daha kolay açılmaktadır(2).
    Hastanın yatakta oturmasına izin verildiğinde sürtünme ve makaslama kuvvetleri de devreye girer ve iskial tüberküller üzerinde kolaylıkla yaralar açılabilir. Tekerlekli iskemleye geçilmesi ile iskial tüberküller üzerinde oluşan bası daha da artar. Bu hastalarda sürekli sarkmaya bağlı olarak ayaklardaki ödem artar ve tekerlekli iskemlenin ayaklığına dayanan topuk arkası ayak tabanı ve parmakların lateral kenarlarında bası yaraları açılabilir(2).
    2.4.Cilt bakımının sağlanması
    Cildin izlenmesi ve değerlendirilmesi; Renk yanık kabarcık şişlik sivilce morluk çürüme kesik kontrol edilmelidir.Hastanın cildi her gün hiperemi açısından gözlemlenmelidir.
    • Haftada en az 2 kere banyo yapılmalı ve su sıcaklığı kontrol edilerek tahriş etmeyen yumuşak sabunlar kullanılıp banyo sonrası nemlendirici krem kullanılmalıdır.
    • Ayak ve tırnak bakımı günlük yapılmalıdır.
    • İnkontinans sonrasında perine temizliği hemen yapılmalı cilt kesinlikle nemli ve ıslak bırakılmamalıdır.
    • Pamuklu hava geçirgen emici giysiler tercih edilmeli
    • Naylon sentetik gibi çabuk tutuşabilen kumaşlardan uzak durulmalı dar giysilerden kaçınılmalı fermuarlı ve düğmeli giysilere dikkat edilmelidir.
    • Protez-ortez ve ayakkabı kullanımından sonra cilt mutlaka kontrol edilmelidir.
    • Yer değiştirirken hastanın kendini kaydırmaması sağlanır.
    • Kirli ve ıslak iç çamaşırlarını değiştirilmesi sağlanır.
    • Kıyafetlerinin hastaya tam uyması kontrol edilir küçük gelip sıkmamasına dikkat edilir
    • Gövdesinin tekerlekli iskemleye ve cihazlara tam uymasına dikkat edilir.
    • Oturduğu yerlere bir yastık yada oturma minderi kullanılır.
    • Oluşabilecek yanıklardan kaçınılır.

    2.5. Hastaya uygun pozisyon verilmesi
    POZİSYON VERİRKEN;
    • Yatan hastaların pozisyonu 2 saatte bir değiştirilmelidir.
    Döndürürken Hasta yuvarlanır sürüklenip çekilmez (makaslama kuvvetleri)
    • Uyuma esnasında yüzüstü pozisyon tercih edilmelidir.
    • Pozisyon verirken basıncın abdomen sırt ve ekstremitelere eşit dağılımı sağlanmalı;
    • Ara çarşaf kullanılmalıdır.
    • Simit şeklinde minderler (kan akımını azaltacağından) tercih edilmez.

    • Renk değişikliği veya kızarıklık 30 dk. dan fazla devam ediyorsa normal rengine dönünceye kadar basıdan uzak tutulmalıdır

    2.6.Hava dolaşımlı yatakların kullanılması


    • Evre I ve II bası yaralarının engellenmesi konservatif yöntemlerle mümkündür.
    • Bunun için; yatak ve tekerlekli sandalye destek yüzeylerinin uygun kullanımı gereklidir.

    İdeal destek yüzeyi

    1. Dokudaki bası dağılımını kontrol etmeli
    2. Kemik yüzeylerin altındaki basıyı en aza indirmeli
    3. Sürtünme ve makaslama kuvvetlerini asgariye indirmeli
    4. Transferlere engel olmamalı hareketleri sınırlamamalı
    5. Hemşirelik ve bakım hizmetlerini engellememeli
    6. Dokudaki sıcaklığı kontrol etmeli havalanma sağlamalı
    7. Cilt yüzeyinde nemi kontrol etmeli
    8. Hafif olmalı
    9. Dayanıklı olmalı
    10. Kolay temizlenebilir va muhafaza edilebilir olmalı
    11. Maliyeti makul olmalı(9).
    Tekerlekli sandalye minderi seçim kriterleri
    Tanı
    Tekerlekli sandalyede her gün geçirilen saat süresi Tekerlekli sandalyedeyken yapılan aktiviteler (kendine bakım eğitim vs)
    Postür ve gövde stabilitesi Çevre (iklim sert/yumuşak eğimli arazi) Yaşam (bağımsız yardımlı)
    Doku öyküsü (bası yarası cerrahi tedavi azalmış oturma toleransı) Vücut yapısı (ağırlık boy yaş cins) Tekerlekli sandalye tipi ve büyüklüğü
    • Basınç (büyüklük dağılım)(5).
    Bazı hastalarda Gluteal basınç ölçümü kullanacağı malzeme açısından önemlidir.
    Güvenlikolay hasta eğitimindetekerlekli sandalye veya minder seçimindeyatakta pozisyonlama ve hasta için seçilen basınç giderici stratejileri izlemede iyi ama ideal bir yöntem değildir.

    Yataklar

    Bütün hepsini enerji kaynağına gereksinim duyan dinamik ve gerektirmeyen statik sistemler olarak iki alt kategoride incelemek mümkündür
    l.Yatak üzerine konan materyaller
    (Doğrudan yatak minderinin üzerine konulurlar)


    Sırt üstü ve yan yatma sırasındaki basıncı azaltacak şekilde planlanmışlardır(lO).
    2.Terapötik yataklar

    Hastane yada ev karyolaları üzerine doğrudan yerleştirilen altına başka yatak minderi konmadan kullanılırlar.Genellikle SolidPoliüretan köpükHavalı statik yatakAlternan basınçlı havalı yatak (Elektrik kaynağı gerektirir seslidir ve delinebilir)Jel petli ekSu ile doldurulmuş ek (Hastaya pozisyon vermek zor)bulunur.

    3.Basınç giderici özel yatak sistemleri
    Hastane karyolasının yerine kullanılan tümüyle ayrı ünitelerdir




    Çoğu terapötik yataklar ve yatak üzerine konan materyaller basınç azaltıcıyken özel yatak sistemleri (düşük hava kayıplı yatak ve sıvılaştırılmış havalı yatak) basınç gidericidir(5).
    • Söz konusu destek yüzeylerinin bası yaralarının önlenebildiği ve tedavi edilebildiği ortamlar yarattığı konusunda kanıtlar olmakla beraber hangi destek yüzeyinin bası yarasını önleme ve tedavi etmede diğerlerinden daha etkin olduğuna dair kesin kanıtlar yoktur.
    • Yüksek riskli hastalar veya bası yarası mevcut olan hastaların gelişmiş bir destek yüzey sistemine ihtiyaçları olduğuna dair bir şüphe yoktur!(11).

    İskial basıncı kapiller basıncın altına düşüremezler ve HENÜZ İDEAL BİR MİNDER YOKTUR!(5).
    Hiçbir şey düzenli çevrilmenin olduğu iyi bir hemşirelik bakımının yerini tutamaz.
    2.7.Beslenmenin düzenlenmesi
    Hastanın ilk değerlendirilmesi yapılıp basıya karşı önlemler alındıktan sonra beslenme durumu değerlendirilmelidir. Gerek primer hastalık gerekse yara yüzeyinden oluşan kayıplar nedeni ile bu hastalarda genellikle malnütrisyon ve negatif azot dengesi mevcuttur.Bu hastalara yüksek kalorili yüksek proteinli ve yüksek miktarda vitamin içeren diyet başlanmalıdır.Normal yara iyileşmesi için gerekli olan A ve C vitaminleri epitelizasyon ve fibroblast proliferasyonu için gereken çinko birçok enzimatik süreçte kofaktör olarak rol alan kalsiyum kollajen metabolizmasına katılan demir ve bakır elementleri diyete eklenmelidir. Dışkı kontaminasyonu bası yaralarının tedavisinde önemli bir sorun olduğundan düşük posalı besinler tercih edilmelidir.
    Hasta oral yeterli alamıyorsa beslenme tübü ile gavaj diyeti ya da hazır formüller verilebilir. Enteral beslenmenin yetersiz kaldığı yada olanaksız olduğu durumlarda parenteral hiperalimantasyon uygulanmalıdır.Bu durumda kateterle ilgili çıkabilecek sorunlar akılda tutulmalı ve hasta iyi izlenmelidir(5).
    2.8. Hasta ve hasta yakınlarının bilgilendirilmesi
    Hastaya basınç bölgeleripozisyon uygulama cilt bakımı yara bakımı ve beslenme düzenlenmesi hakkında bilgi verilir.
    2.9. Kayıt tutulması
    Hastaya yapılan tüm işlemler hasta dosyasına kayıt edilir. Unutmamak gerekir ki Bası yarasının ortaya çıkmasını engelleyecek tedbirleri almak sonradan tedavi etmekten çok daha ucuz ve moral vericidir.
    Sözlerimi tekrar "Hiçbir şey düzenli çevrilmenin olduğu iyi bir hemşirelik bakımının yerini tutamaz" ile bitirmek istiyorum.
    KAYNAKLAR
    1. Ermişİ.:Bası YaralarıPlastik Cerrahiİstanbul Üniversitesi Plastik ve Rekonstrütif Cerrahi ADNobel Tıp Kitapevleri2000İstanbul
    2. YücelA.:Bası YaralarıCilt Hastalıkları ve Yara Bakımıİ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fak.Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Sempozyumu Dizisi No:2718-19 Ekim 2001İstanbul
    3. DemirA.;Bası Yaraları Etyopatogenez Sınıflama.Yara Bakım Hemşireliği Kursu 26-30.Nisan.2006 Kapadokya/Nevşehir
    4. 4.Meehan M. National pressure ulcer prevalence survey. Adv Wound Care 1994; 7: 27-30.
    5. AlacaR.:Bası Yaralarının Önlenmesi Eğitim ve Destek YüzeylerGATA FTR AD TSK Rehabilitasyon Merkezi Bilkent-Ankara
    6. Bası Yarası ÖnlemeKurallan:NationalPressure Ulcer Advisory Panel-Mayts 1992
    7. GüldürŞ.:Bast Yaralarında Hemşirelik BakımıJ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Anesteziyoloji AHizmetiçi Eğitim Programı
    8. BeyazovaM.:Bası Yaraları:Koruma Ve Tedavi [Misafirler Kayıt Olmadan Linkleri Göremez | Kayıt Olmak için Tıklayın]
    9. Gündüz Ş. Bası yaralarında klinik vepredispozan faktörler; önleme ve tedavi. In: Arpacıoğlu O. ed. Rehabilitasyon Hemşireliği. Ankara GATABasımevi 1997 285-302
    10. Krouskop TA Williams R Krubs M: Effectiveness of mattress overlays in reducing interface pressures during recumbency. J Rehabil Res Dev 1985;22:7-10.
    11. Mackey Beds Mattresses Overlays-Oh My!Nurs Clin N Am 2005; 40:251-265


    Hemen Paylaş!

    Zihin fukara olunca fikir ukala olur !

  2. #2
    Banlı

    Üyelik tarihi
    Sep 2010
    Yaş
    23
    Tecrübe Puanı
    0
    Mesajlar
    5,407
    Ruh Halim
    Mesgul

    Standart Cevap: Bası Yaraları ve Hemşirelik Bakımı

    güzel anlatım olmus tesekkürler




  3. #3
    "Bir Şiir Gibi"

    Üyelik tarihi
    Sep 2010
    Tecrübe Puanı
    706574
    Mesajlar
    10,941

    Standart Cevap: Bası Yaraları ve Hemşirelik Bakımı

    Ben teşekkür ederim.



    Zihin fukara olunca fikir ukala olur !

 

 
Künye Uyarı
Powered by vBulletin® Version 4.1.12
Copyright ©2000 - 2014, Jelsoft Enterprises Ltd.
Search Engine Friendly URLs by vBSEO 3.6.0
Extra Tabs by vBulletin Hispano
Sanal Dünyanın Gerçek Ailesi
Copyright ©2007-2014 Forumuz.Net

Sosyal paylaşım platformu olan Forumuz.Net sitemizde, kullanıcılar, 5651 sayılı kanunun ilgili maddesine ve TCK'nın 125. maddesine göre yaptıkları paylaşımlardan sorumludur, kullanıcı kaynaklı herhangi bir durumdan Forumuz.Net sitesi sorumlu değildir. Tüm hukuksal bildirimleriniz/sorunlarınız/istekleriniz ve şikayetleriniz için İLETİŞİM panelinden bizlere ulaşabilirsiniz, Forumuz.Net yönetimi en geç "3" iş günü içerisinde dönüş yapacaktır. Platformumuz; kişilik ve telif hakları korunumu, illegal paylaşım ve korsanla mücadele konusunda yetkililere yardımcı olmayı ilke edinmiştir.

aduket.net

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460 461 462 463 464 465 466 467 468 469 470 471 472 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 498 499 500 501 502 503 504 505 506 507 508 509 510 511 512 513 514 515 516 517 518 519 520 521 522 523 524 525 526 527 528 529 530 531 532 533 534 535 536 537 538 539 540 541 542 543 544 545 546 547 548 549 550 551 552 553 554 555 556 557 558